Sunday, October 12, 2008

---




ווידמונג

יוסף קערלער (2000-1918) / לידער צו אַניען

שער א: בענקשאַפט

יאָסל בירשטיין (2003-1920) / דריי קליינע מעשיות

מעינקע קאַץ (1991-1906) / “צו אַ פלאַטערל” און אַנדערע לידער

הירש רעלעס (2004-1913) / ווי אַ דונער פון העלן הימל (דערציילונג)

די לידער פון לייבו לעווין (1984-1913) /פון איציק גאָטעסמאַן (ניו־יאָרק)

שער ב: קיום – נייע ווערק

רבקה באַסמאַן-בן־חיים (הרצליה) / “כ’האָב ווידער געלאָזט אויף אַ באַנק אַ בלימל”

אלכסנדר שפּיגלבלאַט (פּתח תקווה) / דורך די שפּאַרונעס פון חלום (לידער)

מרים האָפמאַן (ניו־יאָרק) / די לודמירער מויד (פּיעסע)

חייקע־ברוריה וויגאַנד (לאָנדאָן) / אומרואיקע פּאָעזיע (לידער)

באָריס קאָטלערמאַן (עופרים) / קוידערוועלש (גראָטעסק נאָוועלע)

משה לעמסטער (בת־ים) / “דאָס גלות־גלעקל” און אַנדערע לידער

צבי אייזנמאַן (קיבוץ אלונים) / דער מענטשן־בוים (דערציילונג)

גרוניאַ סלוצקי־קאַהאַן (מאָנטרעאָל) / “ווער ביסטו?” (לידער)

יוסף בורג (טשערנאָוויץ) / צווישן קאָסעוו און קיטעוו

מענדי קאהן (תל אביב) / “איך בין אַ פרוכט…” (לידער)

ה.ד. מעינקעס (ווילנע) / “דער משומד פון קלושאַן” און “השגחה־פּרטית” (צוויי דערציילונגען)

ישראל נעקראַסאָוו (פּעטערבורג) / פרילינג (לידער)

וועלוול טשערנין (כפר אלדד) / “אַ בריוו קיין אייראָפּע” (פּאָעמע) און אַנדערע לידער

טאָמאַס סאָקסבערגער (ווין) / דע־האַנס ליד

רות לעווין (ירושלים) / אַטלאַנטידיש (לידער)

לייבל באָטוויניק (נתניה) / נאַציאָנאַלער רייניקונג־טאָג

טרוים קאַץ־הענדלער (ניו־יאָרק) / אונדזער גאַסן־גאַנג (לידער)

דמיטרי יאַקירעוויטש (ירושלים) / “מיכאָלסעס טרערן” (לידער)

באָריס קאַרלאָוו (בלומינגטאָן) / “יידישע שטיבער אָן יידן” און אַנדערע לידער

שער ג: געדענקשאַפט

מוסיע לאַנדאַו (תל אביב) /די וואָס האָבן אונדז געלערנט דעם אלף־בית און נאָך מער...

אברהם ברומבערג ע”ה / עפּיזאָדן פון מיין סאָציאַליסטישער קינדהייט

מישע לעוו (רחובות) / יידן אין דער צווייטער וועלט־מלחמה

שער ד: אין יידישן וואָרט: נייע איבערזעצונגען

בערנאַרד מעלאַמוד / דער יידישער פויגל (פון ענגליש: מרים האָפמאַן)

אתגר קרת / דריי דערציילונגען (פון עברית: וועלוול טשערנין)

דמיטרי קימעלפעלד (ירושלים) / זינגלידער (פון רוסיש: וועלוול טשערנין)

רועי חן (תל אביב) / די פּאָסט־מאַרקע (פון עברית: רות לעווין)

לעאָניד דאַיען (לואיוויל, קענטאָקי) / בטחון (פון רוסיש: שרה זינגער)

שער ה: באַמערקט, געפונען, פאַרצייכנט

אברהם גרינבאַום (ירושלים) / מיכל גאָרדאָן און זיין “געשיכטע פון רוססלאַנד”

משה לעמסטער / סאָניע זאַנדרונסקי דער בדחן פון ביאַליסטאָק

וואַסילי שטשעדרין (באָסטאָן) / דער בויער צווישן חורבות: דער בראשית פון סאָוועטישן יידישן טעאַטער און די קורצע פּיעסע פון שלמה מיכאָעלס

דוב־בער קערלער (בלומינגטאָן) / עטלעכע באַמערקונגען פונעם איבערזעצער

שלמה מיכאָעלס / דער בויער. פּיעסע

דיעגאָ ראָטמאַן (ירושלים) / דער יידישפּיל־טעאַטער: צווישן אויפלעבונג און געשטאַלטיקונג פון עבר

שער ו : געשטאַלטן און גורלות

משה קיאַק (בוענאָס איירעס) /זיגמונד פרויד און דער האַלסמאַן־פּראָצעס

קאַטערינאַ טשאַפּקאָוואַ (פּראָג) /קאַפקאַ און דער יידישער טעאַטער: מזרח־אייראָפּעאישע יידנטום אין די אויגן פון פּראָגער יידן

אלכסנדר שפּיגלבלאַט (פּתח תקווה) /אין וועלפישן יאָרהונדערט: דוד האָפשטיין און אָסיפּ מאַנדעלשטאַם

שאַרונאַס ליעקיס (ווילנע) / זלמן רייזענס גורל און די ווילנער פּאָליטישע ענדערונגען

ישראל לעמפּערט (ווילנע) / אַ קאַטעדרע פאַר יידישער פילאָלאָגיע אין ירושלים ד’ליטא

לייזער לובאַרסקי (תל אביב) / דאָס מסירות־נפש פון דוב גאַפּאָנאָוו

יחיאל שיינטוך (ירושלים) / פּראָפ’ שמואל ווערסעס איז געוואָרן בן־תשעים

שער ז: לשון, סטיל, פאָרעם

יצחק לודען (תל אביב) / אַ ביסעלע באַשיידנקייט וואָלט ניט געשאַט

הירשע־דוד קאַץ (ווילנע) / ווערטער וועגן ווערטער

גלעד צוקערמאַן (בריסביין) / פאַרמאַסקירטע אַנטלייאונג: יידישע לעקסישע השפּעה אויף עברית


Wednesday, September 24, 2008

ערב־ווינטער סקרוך



ס'איז געוואָרן קאַלט

אין מיטן דרינען

בייזע ווינטן, רעגנס,

כמורנע טעג

און פון זומערדיקע גליקן

לעצטע טראָפּנס רינען

אַלע כלומרשט באַלד אינגאַנצן

שוין אַוועק


ס'איז געוואָרן קאַלט

און שטאַרק אומהיימלעך דרינען

אין דיין אייגן היים

געפינסט זיך ניט קיין אָרט

און פון אָוונט שפּעטן

ביז אין פרי באַגינען

קאָנסט ניט אָנטאַפּן

דאָס איינציק רעכטע וואָרט


ס'לויפן נאָכאַנאַנד שוין

טעג און וואָכן

גיך און נודנע

לאַנגווייליק און שנעל

נאָך אַ נס: דאָס האַרץ

איז ניט צעבראָכן,

כאָטש פון בענקשאַפט

שיער צעשפאָלטן

ס'דופקט

שווער


ס'איז געוואָרן קאַלט...

און פאָרט, די ווינטן בייזע

וועלן מוזן סוף־כל־סוף

אַוועק

און די טעג די כמורנע

וועלן לאַנגזאַם, איינזאַם

אָפּטאָן זיך צו גאָר אַן אַנדער,

ווייטן עק






Monday, September 01, 2008

?טאׇ וואׇס זשע, פרעגט זיך, וועט

---




,ניט די מוזיק וועט ראַטעווען די וועלט
.ווייל זי, מוזיק, קאׇן אויך באַגריסן קרעמאַטאׇריעס רויכן
,ניט די פּאׇעזיע וועט ראַטעווען די וועלט
.ווייל יענע קאׇן, חלילה, אויך אויפוועקן צו רציחה
,ניט די געדאַנקען הויכע
ניט דער אינסטיקט
...וואׇס טרייבט אונדז ווייטער קריכן

?טאׇ וואׇס זשע, פרעגט זיך, וועט

די נאׇנטשאַפט, וואׇס פאַרבעט
דאׇס אינעווייניקסטע
.בשלום זיין מיט גרויסן דרויסן
,די שרעקלעך שטאַרקע נאׇנטשאַפט
וואׇס גאׇרניט זיך אַליין איז זי כסדר אויסן
,אַן אייביקייט
... פון אינדערפרי ביז אינדערשפּעט

,דאׇס וועט אפּנים ראַטעווען די וועלט
.איר פולע פּראַכט אויפהיטן און אַנטבלויזן

Saturday, August 09, 2008

נאׇענטשאַפט





ווען די נאׇנטשאַפט ווערט טיפער פונעם דנאׇ
מישן זיך צונויף רעגנבויגנס פאַרבן
און קיין פרעמדקייט מער שוין ניטאׇ, ניטאׇ
בעת פון זאַנגען זאַטע ווערן רייפע גאַרבן

און אַיעטוויד זאַנג פילט דיך אׇן מיט ליכט
און אַיעטוויד גאַרב מאַכט דיין דעכען מונטער
און צו אַל־די רוחות פאַרשווינדט דיין גלייכגעוויכט
ווען דער טיפקייט פון דער נאׇנטשאַפט גיסט זיך אונטער



Серебрякова Зинаида Евгеньевна Жатва